Spegill.is - Listamannalaun

Listamannalaun

14 febrúar 2012 - Steinunn Fjóla Jónsdóttir

Ég er að bursta tennur, dáist um leið að fallegum hringlaga ramma um spegil. Skemmtilegt mynstur sem þrykkt er í fólíu af áli. Hver skyldi hafa átt þá hugmynd? Hrint henni í framkvæmd? Ég hengi sloppinn á snaga, útskorinn í timbur með kringlóttum skífum úr beini við hvern krók, listilega lagaðan og alveg í stíl við stykkið í heild. Ég slekk á hugljúfri söngkonunni sem semur lögin sín sjálf. Og skríð upp í rúm.

Ég kveiki á lampanum á náttborðinu, hann er ívið hár á löngum tréfæti með ílöngum skermi sem heillaði mig hér um árið. Og ég teygi mig í bókina.

Bókin er eftir konu sem gekk í Menntaskólann við Hamrahlíð á sama tíma og ég. Oddný er örugglega stolt af tilnefningu til íslensku bókmenntaverðlaunanna 2011. Það er umbun að vera bara nefndur til. Jarðnæði er dásamleg lesning. Ég elska bækur. Þegar ég er búin, ætla ég mér að skrifa um hana smá greinarstúf. Fyrir alla hina sem ég veit að elska bækur, svo þeir freistist til að lesa þessa. Mér finnst það þess virði. Mikið skelfing er kápan falleg; með þrykktu mynstri. Ég sé að hann heitir Ragnar Helgi sem hannaði. Flott hjá honum.

Þegar ég loks legg hana frá mér og finn að augnlokin eru byrjuð að síga, leitar hugur minn í viðfangsefni mitt. Skáldsöguna sem ég sit við að skrifa. Með atburðarásina svífandi fyrir hugskotssjónum, sofna ég loks. Mig dreymir hugðarefnið og ég sef til morguns. Yfir mér vakir listaverk eftir Degas. Nakinn maður...eða kona. Ekki gott að segja. En teikningin hefur fylgt mér um áraraðir. Eftirprentun jú, því ekki er ég rík. En mér þykir ósköp vænt um þessa mynd, sé varla fyrir mér auðan vegginn fyrir ofan rúmið.

Og hvað í ósköpunum kemur þér þetta við?

Jú, undanfarna daga hef ég lesið sitt af hverju um listamannalaun og úthlutun þeirra á Íslandi. Hlustað á kommentin á í kjölfarið (já, ég heyri hreinlega raddirnar). Andskotans aumingjar og fyllibyttur. Ef þetta getur ekki selt listina sína, þá ætti þetta lið bara að hætta þessu. Hangandi á spenanum! Fáið ykkur venjulega vinnu bara. Dópistar. Hvaðan kemur svona hugsun?

Smánarleg niðurlæging fyrir íslenska þjóð. En guði sé lof aðeins hluta hennar. Restin er blessunarlega menningarlega þenkjandi. Veit að lífið án listar, ritverka og annars unaðar, væri heldur snautlegt.

Listamenn fá að sjálfsögðu greitt ef þeir selja verkin sín. Skárra væri það nú. En að eiga þess kost að geta í öryggi unnið við sköpunina sjálfa, með lítið launaumslag á kantinum í nokkra mánuði? Að baki slíkri umsókn liggur mikil vinna og skuldbinding. Framvindu skulu gerð skil á tímabilinu, og viðkomandi skal ekki sinna annarri vinnu á meðan. Enda leikurinn til þess gerður, að fá næði til að skapa. Heyr á endemi herra bölmóður, hugsaðu þig um!

En nú má ég ekki vera að þessu, því ég ætla mér að verða rithöfundur. Það er búið að taka mig nokkur ár að vinna að því marki. Ég fékk frumburð á formi bókar útgefinn fyrir jólin. Óþekkt andlit að þreifa fyrir sér. Launin voru ekki mánaðarrenta. En ég er sátt. Því nú get ég haldið áfram að skrifa. Gera betur...og betur. Það er langt í það að ég eigi kost á listamannalaunum, enda röðin löng á undan mér. Það tekur langan tíma að vera þess virði. En ég skrifa, skáldsöguna sem ég geng með í maganum alla daga, öll kvöld. Og svo dreymir mig líka. Milli þess sem ég hengslast um og geri ekki rassgat. Fyllibytta og dópisti.

Áður en ég sest niður, þarf ég að skjótast í þýðingar og þrífa eitt einbýlishús. Spurning hvort ég sleppi því bara, fái mér bokku og setjist að sumbli? Hef ég efni á því fyrst ég þigg ekki listamannalaun? Svona drykkjufé?

Hér er myndband um akkúrat efnið: